Koszt utraconego potencjału. Ekonomiczna analiza systemu pieczy zastępczej

Publikacje

14 kwi 2026

Praca, migracje i polityki społeczne

Aleksandra Kolasa

Jan Hagemejer

Pobierz publikację

udostępnij:

Aleksandra Kolasa

Starszy Ekonomista
Dr Aleksandra Kolasa jest starszą ekonomistką w CASE, gdzie odpowiada za analizę ekonometryczną i badania ekonomiczne, głównie w obszarze opodatkowania.Jej zainteresowania naukowe koncentrują się wokół ubóstwa, nierówności ekonomicznych oraz dobrobytu gospodarstw domowych. Posiada szerokie doświadczenie w pracy z danymi jednostkowymi oraz modelowaniu makroekonomicznym. Przed dołączeniem do CASE, Aleksandra kierowała grantem badawczym NCN realizowanym na Uniwersytecie Warszawskim, w ramach którego badała wpływ transferów niepowiązanych z dochodem na gospodarkę i nierówności. W latach 2010–2017 była starszym ekonomistą w Narodowym Banku Polskim, gdzie specjalizowała się w tematach dotyczących sektora gospodarstw domowych. Jej doświadczenie zawodowe obejmuje także konsulting dla Banku Światowego oraz pracę jako data scientist w firmach informatycznych. Aleksandra posiada stopień doktora ekonomii (z wyróżnieniem) uzyskane na Uniwersytecie Warszawskim, gdzie również ukończyła również studia magisterskie z matematyki.

Artykuły tego autora:
- Luka VAT w Europie. Edycja 2025
  Raport przedstawia zaktualizowaną analizę luki w przestrzeganiu przepisów VAT oraz luki politycznej VAT w państwach członkowskich Unii Europejskiej, a także w wybranych krajach kandydujących i potencjalnych kandydujących do UE. Obejmuje on trendy z lat 2019–2023 i po raz pierwszy uwzględnia wybrane kraje kandydujące i potencjalne kraje kandydujące. Analiza koncentruje się na rozbieżnościach pomiędzy teoretycznym całkowitym zobowiązaniem podatkowym z tytułu VAT (VAT Total Tax Liability, VTTL) a faktycznymi wpływami z VAT, dostarczając wiedzy na temat nieefektywności w zakresie przestrzegania przepisów podatkowych oraz strat dochodów wynikających z decyzji politycznych.
- Branża piwowarska w Polsce. Wpływ na polską gospodarkę. Edycja 2025
Jan Hagemejer

Prezes Zarządu, Dyrektor ds. Makroekonomii i Handlu
Dr hab. Jan Hagemejer zajmuje się przede wszystkim zagadnieniami dot. handlu międzynarodowego, jak również szeregiem zagadnień o charakterze makroekonomicznym i strukturalnym. Jest absolwentem studiów ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie również uzyskał doktorat i habilitację, a także studiów magisterskich na Uniwersytecie Purdue w USA.  Zanim dołączył do zespołu CASE, kierował Wydziałem Analiz Strukturalnych w Narodowym Banku Polskim, … <a href="https://case-research.eu/pl/publications/koszt-utraconego-potencjalu-ekonomiczna-analiza-systemu-pieczy-zastepczej/">Continued</a>

Artykuły tego autora:
Artykuły autora

Raport koncentruje się na ekonomicznych aspektach wsparcia w pieczy zastępczej w Polsce, w szczególności na poziomie świadczeń finansowych oraz sytuacji osób opuszczających system. Opracowanie analizuje skalę wydatków publicznych, koszty potencjalnych reform oraz długookresowe konsekwencje niewystarczającego wsparcia, w tym utracone korzyści dla gospodarki wynikające z niewykorzystanego potencjału młodych dorosłych.

Analiza wskazuje, że moment opuszczenia pieczy wiąże się z istotnym spadkiem wsparcia publicznego. Świadczenia dla osób usamodzielniających się są relatywnie niskie i w ograniczonym stopniu umożliwiają samodzielne utrzymanie. Jednocześnie osoby te wchodzą w dorosłość wcześniej niż ich rówieśnicy wychowujący się w rodzinach biologicznych, co zwiększa ryzyko trudności społecznych i ekonomicznych.

Niewystarczające wsparcie na etapie usamodzielnienia może prowadzić do zwiększonych wydatków publicznych w innych obszarach, takich jak pomoc społeczna, ochrona zdrowia czy system penitencjarny. Raport przedstawia szacunki tych kosztów oraz wskazuje, przy jakiej skali poprawy efektywności wsparcia potencjalne reformy mogą się zwrócić.

W opracowaniu zaprezentowano również szacunki kosztów proponowanych reform oraz działań wspierających proces usamodzielnienia. Autorzy policzyli tez utracone korzyści dla gospodarki i finansów publicznych związane z przedwczesną rezygnacja z edukacji oraz z szokiem bezrobocia.

Główne wnioski:

Obecny poziom wsparcia finansowego dla osób opuszczających pieczę zastępczą nie pozwala na pokrycie kosztów samodzielnego życia.
Umiarkowana poprawa efektywności wsparcia może przynieść długookresowe korzyści gospodarcze, jeśli ograniczy skalę utraconego potencjału na rynku pracy.
Całkowita skala utraconych korzyści dla gospodarki wynikająca z niewykorzystanego potencjału zawodowego wychowanków pieczy, a będąca konsekwencją ich wyborów na początku samodzielnego życia, może być znacząca: w przeliczeniu na jedną osobę może sięgać setek tysięcy do nawet milionów złotych.

Raport przygotowany na zlecenie Fundacji Dobrych Inicjatyw.

Powiązane publikacje

Brak wyników

Koszt utraconego potencjału. Ekonomiczna analiza systemu pieczy zastępczej

Aleksandra Kolasa

Artykuły tego autora:

Jan Hagemejer

Artykuły tego autora:

Powiązane publikacje

1 Zapisz się na wybrane listy mailingowe

Wysyłamy wiadomości w języku polskim i angielskim. Treści w obu językach różnią się. Możesz wybrać subskrypcję w jednym lub w obu językach.

2 Potwierdź e-mail i zaakceptuj klauzulę

Koszt utraconego potencjału. Ekonomiczna analiza systemu pieczy zastępczej

Aleksandra Kolasa

Artykuły tego autora:

Jan Hagemejer

Artykuły tego autora:

Powiązane publikacje

Dostarczamy rzetelnej wiedzy. Zapisz się do naszego newslettera.

Newsletter CASE

1 Zapisz się na wybrane listy mailingowe

Wysyłamy wiadomości w języku polskim i angielskim. Treści w obu językach różnią się. Możesz wybrać subskrypcję w jednym lub w obu językach.

2 Potwierdź e-mail i zaakceptuj klauzulę